Tin nhắn đầu tiên gửi khách nên ngắn trong ba đến năm dòng và đủ bốn ý: bạn là ai ở cửa hàng nào, vì sao nhắn cho khách, một thông tin khách đang cần, và một câu hỏi dễ trả lời. Gửi trong giờ hành chính hoặc đầu buổi tối, không gửi sau chín giờ tối. Tin dài, nhiều ảnh, nhiều biểu tượng ngay lần đầu dễ bị khách coi là tin quảng cáo và bỏ qua.
Phần dưới là mẫu tin cho sáu tình huống hay gặp ở cửa hàng và cơ sở dịch vụ, bảng độ dài và giờ gửi, chuyện gửi tin thoại, ảnh, tệp đính kèm lần đầu, cách làm khi khách đã xem mà im lặng, những kiểu tin nên tránh và phiếu tự kiểm. Mọi mẫu dùng được trên ứng dụng nhắn tin quen thuộc lẫn tin nhắn điện thoại thường.
Bốn ý của một tin nhắn mở đầu
Bạn là ai, ở đâu. Câu đầu tiên luôn có tên bạn và tên cửa hàng. Khách nhận tin từ một số lạ sẽ đọc câu đầu để quyết định có mở tiếp không. "Dạ em là Ngọc ở cửa hàng giày dép E ạ."
Vì sao nhắn cho khách. Gắn với việc khách đã làm: để lại số, hỏi giá, đặt lịch, vừa mua. "Sáng nay anh có hỏi mẫu giày lười da bò số bốn hai." Không có việc này thì không nên nhắn tin đầu tiên.
Một thông tin khách cần. Trả lời đúng câu khách hỏi, hoặc gửi đúng thứ đã hứa. Một ảnh thật, một khoảng giá, một khung giờ. Đừng nhồi thêm thông tin "tiện thể".
Một câu hỏi dễ trả lời. Câu hỏi có thể đáp bằng một hai chữ: "Anh thích màu nâu hay đen ạ?", "Thứ Bảy anh tiện ghé buổi sáng hay chiều?". Câu hỏi mở rộng như "anh cần tư vấn gì thêm không" thường không nhận được trả lời.
Cách xưng hô. Viết đầy đủ, có dấu, xưng "em" gọi "anh/chị", có "dạ" đầu tin. Không viết tắt kiểu chat với bạn bè, không dùng "bạn" với khách lớn tuổi hơn mình.
Mẫu tin theo sáu tình huống
Mỗi mẫu dưới đây đã đủ bốn ý. Thay tên, món hàng, giờ giấc cho đúng với cửa hàng của bạn; giữ nguyên độ ngắn.
- Khách để lại số tại quầy: "Dạ em là Ngọc ở cửa hàng giày dép E. Chiều nay anh có ghé thử mẫu giày lười da bò mà chưa có số bốn hai. Em vừa kiểm kho, thứ Năm hàng về ạ. Anh muốn em giữ một đôi cho anh không ạ?"
- Khách điền đăng ký tư vấn: "Dạ em chào chị Hương, em là Trang ở trung tâm ngoại ngữ D. Chị vừa đăng ký kiểm tra trình độ cho bé lớp ba. Bên em còn lịch sáng thứ Bảy chín giờ hoặc chiều Chủ nhật hai giờ, chị chọn giúp em giờ nào tiện ạ?"
- Khách được giới thiệu: "Dạ em chào anh Bình, em là Tuấn ở cửa hàng điện máy B. Anh Sơn khách bên em có gửi số anh và nói anh đang tìm điều hoà cho phòng ngủ. Em gửi anh trước ba mẫu hợp phòng mười lăm mét vuông, anh xem khi tiện nha."
- Khách vừa mua xong: "Dạ em là Vy ở điện máy B, cảm ơn chị Nga đã lấy máy giặt bên em hôm nay. Thợ sẽ qua lắp khoảng chín giờ sáng mai, có thay đổi em nhắn chị trước. Chị cần hỏi cách dùng chế độ nào cứ nhắn em ạ."
- Khách hỏi qua trang của cửa hàng rồi để lại số: "Dạ em là Hằng ở spa chị Hạnh. Chị có hỏi giá gói chăm sóc da mặt, gói lẻ bên em từ bốn trăm đến sáu trăm nghìn tuỳ loại da. Chị cho em hỏi da chị đang khô hay dầu ạ, để em báo đúng gói."
- Khách đặt lịch hẹn lần đầu: "Dạ em là Ngân ở nha khoa C. Em xác nhận lịch khám của anh Quân lúc mười giờ sáng thứ Ba. Anh nhớ mang theo phim chụp cũ nếu có ạ. Nếu cần đổi giờ anh nhắn em trước một ngày nha anh."
Để ý mẫu nào cũng chỉ có một câu hỏi, và câu hỏi đó nằm cuối tin. Hai câu hỏi trong một tin thường chỉ được trả lời một, và khách hay chọn câu dễ hơn.
Độ dài, giờ gửi, cách trình bày
Bảng dưới là quy ước nhiều cửa hàng nhỏ dùng tốt. Bạn có thể đổi theo thói quen khách của mình, nhưng nên thống nhất trong cả đội để khách không nhận tin kiểu mỗi người một khác.
| Mục | Nên | Tránh |
|---|---|---|
| Độ dài | Ba đến năm dòng trên màn hình điện thoại | Đoạn dài phải cuộn mới đọc hết |
| Giờ gửi | Khoảng tám rưỡi sáng đến tám rưỡi tối; khách văn phòng hợp giờ nghỉ giữa buổi | Sau chín giờ tối, trước bảy giờ sáng, giờ ngủ trưa với khách lớn tuổi |
| Chữ viết | Đủ dấu, đủ chữ, có "dạ", "ạ" | Viết tắt, không dấu, viết hoa cả câu |
| Biểu tượng cảm xúc | Không dùng ở tin đầu, hoặc tối đa một cái nếu khách dùng trước | Chuỗi biểu tượng, hình động |
| Ảnh | Một đến ba ảnh thật đúng món khách hỏi | Mười ảnh cả bộ sưu tập |
| Giá | Con số hoặc khoảng giá thật, nói rõ điều làm giá thay đổi | "Giá tốt lắm chị", "inbox em báo giá" |
| Tên người gửi | Tên thật của nhân viên đang phụ trách | Chỉ ghi "cửa hàng", "admin" |
Khách lớn tuổi thường đọc tin nhắn chậm và hay hỏi lại qua điện thoại. Với nhóm này, tin càng ngắn càng tốt, và nên ghi rõ có thể gọi lại cửa hàng nếu đọc chưa rõ.
Tin nhắn thoại, ảnh và tệp đính kèm trong lần nhắn đầu
Tin nhắn thoại ở lần đầu nên tránh. Khách có thể đang ở chỗ đông người, đang họp, hoặc đơn giản không thích phải bật loa nghe giọng người lạ. Chỉ gửi tin thoại khi khách đã gửi tin thoại trước, hoặc khách nói rõ thích nghe hơn đọc, thường là khách lớn tuổi ngại gõ chữ.
Ảnh nên là ảnh bạn tự chụp sản phẩm thật trong cửa hàng, đủ sáng, đúng màu. Khách hỏi một đôi giày nâu thì gửi đôi giày nâu đó, chụp thêm một góc đế hoặc đường may nếu khách quan tâm chất lượng. Ảnh mẫu của nhà cung cấp chỉnh màu quá đẹp dễ làm khách thất vọng khi tới nơi.
Tệp đính kèm như bảng giá dài, tài liệu giới thiệu nhiều trang chỉ gửi khi khách xin. Lần đầu nhắn mà đính kèm tệp, nhiều khách ngại mở vì sợ tệp lạ, nhất là khi số điện thoại của bạn chưa có trong danh bạ của họ.
Đường dẫn cũng vậy: khách cảnh giác với đường dẫn từ số lạ, và việc đó đúng. Nếu cần khách xem thêm, nói khách có thể tìm tên cửa hàng, hoặc hẹn gửi khi khách đã trả lời tin đầu tiên.
Khi khách đã xem mà không trả lời
Đây là tình huống làm nhân viên mới sốt ruột nhất. Khách đọc rồi im có nhiều lý do: đang bận, chưa quyết, đang hỏi người nhà, hoặc không quan tâm. Bạn không biết là lý do nào, nên làm theo nhịp chậm và dừng đúng lúc.
- Trong ngày đầu: không nhắn thêm. Đừng gửi "chị ơi", "chị xem chưa ạ" sau vài tiếng.
- Sau hai đến ba ngày: nhắn một tin bổ sung có giá trị mới, không chỉ nhắc lại. "Dạ em gửi thêm chị ảnh mẫu màu kem chị hỏi hôm trước, vừa về chiều nay ạ."
- Sau một tuần: nhắn tin cuối, cho khách lối ra nhẹ nhàng. "Dạ nếu chị chưa cần nữa thì không sao ạ, khi nào cần chị nhắn em là được. Em cảm ơn chị."
- Sau tin cuối: dừng hẳn. Ghi chú "đã nhắn ba lần, khách chưa trả lời" để người khác trong đội không nhắn tiếp.
Ba lần là trần, kể cả khi bạn rất muốn bán. Khách im lặng mà vẫn nhận tin liên tục sẽ chặn số cửa hàng, và một số bị chặn nhiều lần có thể bị coi là nguồn tin rác.
Kiểu tin nên tránh và cách viết lại
Các kiểu tin ở cột trái vẫn thấy hằng ngày. Chúng không sai luật nhưng làm khách mệt và giảm lòng tin vào cửa hàng.
| Tránh | Viết lại |
|---|---|
| "Chị ơi" rồi chờ khách trả lời mới nói tiếp | Nói luôn việc trong cùng một tin |
| "Bên em đang sale cực sốc, chỉ hôm nay thôi ạ!!!" | Nêu ưu đãi thật, hạn thật, không dấu chấm than dồn dập |
| "Chị inbox em để em tư vấn nhé" | Trả lời ngay câu khách đã hỏi, rồi hỏi thêm một câu |
| Gửi cùng một tin cho cả danh sách, có tên khách sai | Mỗi tin có tên khách đúng và món khách hỏi |
| "Sản phẩm này trị dứt điểm mụn trong bảy ngày" | Mô tả công dụng thật, khuyên khách hỏi bác sĩ nếu da có vấn đề |
| Nhắn lúc mười giờ đêm vì "tiện lúc rảnh" | Soạn sẵn, hẹn giờ gửi hoặc gửi sáng hôm sau |
Nhóm mỹ phẩm, thực phẩm bổ sung, dịch vụ thẩm mỹ cần đặc biệt cẩn thận với câu chữ về công dụng. Nhân viên không hứa kết quả trên cơ thể khách; điều đó thuộc về người có chuyên môn và về chính sản phẩm đã được công bố.
Phiếu tự kiểm trước khi bấm gửi
Đọc lại tin của mình một lần với các câu hỏi dưới đây. Mất chừng hai mươi giây, nhưng tránh được phần lớn tin nhắn hỏng.
- Câu đầu có tên mình và tên cửa hàng chưa?
- Tên khách và món khách hỏi có đúng không, có bị dán nhầm từ tin trước không?
- Tin có trả lời đúng điều khách đang cần, hay chỉ đang giới thiệu chung?
- Có đúng một câu hỏi ở cuối, và câu đó có dễ trả lời không?
- Giá, giờ, địa chỉ trong tin có chính xác với thực tế hôm nay?
- Có câu nào hứa quá công dụng, tạo cảm giác "sắp hết" không có thật?
- Giờ hiện tại có phù hợp để gửi không?
Trong hai tuần đầu, nhân viên mới có thể gửi tin vào nhóm ca cho trưởng ca xem trước năm tin đầu tiên. Sau đó chỉ cần kiểm ngẫu nhiên vài tin mỗi tuần.
Câu hỏi thường gặp
Có nên nhắn tin trước rồi mới gọi điện không?
Với khách trẻ và khách văn phòng, nhắn trước thường dễ chịu hơn vì khách chủ động đọc lúc rảnh. Với khách lớn tuổi hoặc việc cần trao đổi nhiều, gọi trước rồi nhắn tóm tắt sau cuộc gọi thường hiệu quả hơn.
Khách trả lời cộc lốc thì có nên nhắn tiếp không?
Có, nếu câu trả lời vẫn là câu trả lời. Đáp đúng ý khách, giữ tin ngắn tương tự. Khách gõ ngắn không có nghĩa là khó chịu, nhiều người chỉ quen nhắn như vậy.
Có nên dùng tin nhắn tự động khi khách nhắn đến ngoài giờ?
Có thể dùng một tin tự động báo giờ làm việc và hẹn trả lời sớm nhất, miễn là nhân viên trả lời thật trong giờ đã hẹn. Tin tự động hứa "trả lời ngay" mà sáng hôm sau mới có người đọc thì phản tác dụng.
Nhắn tin cho khách bằng số cá nhân của nhân viên có được không?
Nên dùng số hoặc tài khoản của cửa hàng để khách không bị lạc khi nhân viên nghỉ việc và cửa hàng giữ được lịch sử trao đổi. Nếu buộc dùng số cá nhân, ghi chép đầy đủ vào sổ khách để người khác tiếp nối được.
Khách nhắn hỏi lúc khuya thì có nên trả lời ngay không?
Nếu cửa hàng có người trực thì trả lời ngắn, hẹn sáng hôm sau gửi chi tiết. Nếu không, trả lời vào đầu giờ sáng hôm sau là bình thường; khách nhắn khuya không mong được gọi lại lúc khuya.
Một tin đầu tiên nên có mấy ảnh?
Một đến ba ảnh thật, đúng món khách hỏi, chụp đủ sáng. Gửi nhiều ảnh hơn ở lần đầu khiến tin của bạn chiếm cả màn hình và khách khó tìm ra điều mình cần.